Windows 11 kurulum sorunları: disk görünmüyor, TPM ve Güvenli Önyükleme, USB açılmıyor
FreeDOS'lu bilgisayara Windows 11 kurarken en sık karşılaşılan sorunlar ve üreticilerin önerdiği çözümler.
Kurulumda disk görünmüyor ("sürücü bulunamadı")
Belirti: Windows 11'i yüklemek için konum seçin ekranında hiçbir disk yok.
Sebep: Özellikle yeni Intel işlemcili bilgisayarlarda disk, Intel'in VMD / Rapid Storage Technology (RST) denetleyicisine bağlıdır ve Windows kurulumu bu denetleyicinin sürücüsü olmadan diski göremez. Intel bu durumu 11. ve 12. nesil işlemcili cihazlar için resmi olarak anlatıyor.
Intel'in önerdiği çözüm:
- Başka bir bilgisayarda, bilgisayarınızın üreticisinin destek sayfasından modelinize uygun Intel RST (Rapid Storage Technology) sürücüsünü indirin. (Intel, kendi sürücüsü işe yaramazsa üreticinin sürücüsünün kullanılmasını söylüyor.)
- Sürücü dosyalarını çıkarıp bir USB belleğe kopyalayın (kurulum USB'si de olabilir).
- Kurulumda disk seçme ekranında Sürücü yükle (Load driver) düğmesine basın, Gözat (Browse) ile USB'deki sürücü klasörünü seçin.
- Listeden sürücüyü seçip devam edin; disk görünür.
Intel'e göre VMD etkin değilse disk kurulumda ek sürücü gerekmeden görünür. BIOS'ta VMD ayarı varsa bunu değiştirmek de bir yoldur, ama hangi ayarın değişeceği modele göre farklıdır; emin değilseniz sürücü yüklemeyi tercih edin.
"Bu bilgisayar Windows 11'i çalıştıramaz"
Windows 11, TPM 2.0 ve Güvenli Önyükleme (Secure Boot) destekli UEFI ister. Birçok bilgisayarda bu özellikler vardır ama BIOS'ta kapalı gelebilir; özellikle kendi topladığınız masaüstü bilgisayarlarda.
TPM'i açma: Microsoft'a göre ayar UEFI/BIOS'tadır ve üreticiye göre farklı adlarla görünebilir: Güvenlik Cihazı (Security Device), TPM Durumu, AMD fTPM, Intel PTT ya da Intel Platform Trust Technology. Genellikle Gelişmiş, Güvenlik ya da Güvenilir Bilgi İşlem (Trusted Computing) alt menüsündedir.
Güvenli Önyükleme: Microsoft, Windows 11 için bilgisayarın UEFI/BIOS'ta Güvenli Önyükleme özelliğine sahip olmasını şart koşuyor; ayarın yeri için bilgisayar üreticisinin destek bilgilerine bakmanızı öneriyor.
Windows kuruluysa durumu kontrol etmek için: Windows + R, tpm.msc, Tamam. "Uyumlu TPM bulunamıyor"
yazıyorsa TPM kapalı olabilir; TPM Üretici Bilgileri altındaki Belirtim Sürümü 2.0 olmalıdır.
BIOS'a giriş tuşu: Boot menüsü ve BIOS tuşları.
Ventoy USB'si mavi ekranla açılıyor ya da açılmıyor
Ventoy'un belgesine göre BIOS'ta Güvenli Önyükleme açıksa Ventoy ilk açılışta mavi bir ekran gösterir ve bir kereye mahsus anahtar kaydı (Enroll Key) ister; bu adım her bilgisayarda bir kez yapılır. Ventoy 1.1.13'ten itibaren bunun için yeni bir anahtar kaydı da gerekir.
- Bazı bilgisayarlarda BIOS'ta Allow Microsoft 3rd Party UEFI CA seçeneğini açmak gerekebilir.
- Ventoy yine de açılmıyorsa en kolay yol Windows 11 için Medya Oluşturma Aracı ya da Rufus ile hazırlanmış bir USB kullanmaktır. Güvenli Önyüklemeyi kapatmak da bir seçenektir ama Windows 11 kurulumundan sonra tekrar açmayı unutmayın.
USB boot menüsünde görünmüyor
- USB'yi GPT / UEFI düzeniyle hazırlayın; yeni bilgisayarlar UEFI ile başlar.
- Başka bir USB girişi deneyin, bilgisayarı tamamen kapatıp açın.
- Tuş tepki vermiyorsa Fn tuşu ve Fn kilidi bölümüne bakın.
İlk ayarlarda internet yok (Wi-Fi çalışmıyor)
Microsoft'a göre Windows 11 Home ve kişisel kullanımdaki Pro, ilk kurulumda internet bağlantısı ister. Çok yeni bir Wi-Fi kartının sürücüsü kurulumda olmayabilir.
- Mümkünse bilgisayarı kabloyla (Ethernet) internete bağlayın; dizüstünde Ethernet girişi yoksa bir USB Ethernet adaptörü kullanılabilir.
- Kurulumdan önce, başka bir bilgisayarda üreticinin destek sayfasından Wi-Fi sürücüsünü indirip USB'ye koyun; Windows açıldıktan sonra kurarsınız.
Diğer adımlar: Windows 11 temiz kurulum.